tilTiltanymTiltanym2411-60762709-135XИнститут языкознания имени А.Байтурсынулы КН МОН РК10.55491/2411-6076-2021-1-3-10til-179Research ArticleСтатьиЭТИЧЕСКИЕ ПОНЯТИЯ В СЛОВАХ НАЗИДАНИЯ АБАЯETHICAL CONCEPTS IN THE WORDS OF EDIFICATION OF ABAIУалиН. М.UaliN. M.

главный научный сотрудник, доктор филологических наук, профессор

Алматы

Chief Researcher, Doctor of Philology, Professor

Almaty

Институт языкознания имени Ахмета БайтурсынулыКазахстанInstitute of Linguistics named after Akhmet BaitursynulyKazakhstan20212301202101310Copyright © Уали Н.М., 20212021Уали Н.М.Uali N.M.Данная работа распространяется под лицензией Creative Commons Attribution 4.0.This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.https://www.tiltanym.kz/jour/article/view/179

статье анализируются особенности словообразования этических концепций в наследии Абая «Слова назидания». Языковые референты этических концепций как мировоззренческих черт основаны на аксиологизмах, которые сгруппированы в виде ценностей, античувств и амбивалентных ценностей. В процессе и результате анализа выявляются негативные явления в системе общественных отношений. С точки зрения философии мировоззрения великого поэта, рационалистическая ориентация этических понятий антропоцентрична, а позиция гуманистична.

The article analyzes the features of word formation of ethical concepts in the heritage of Abai "Words of Edification". The linguistic referents of ethical concepts as worldview traits are based on axiologisms, which are grouped in the form of values, anti-feelings, and ambivalent values. In the process and as a result of the analysis, negative phenomena in the system of public relations are revealed. From the point of view of the philosophy of the great poet’s worldview, the rationalistic orientation of ethical concepts is anthropocentric, and the position is humanistic.

ценностиамбивалентные ценностиантиценности«смысловая спираль»valuesambivalent valuesanti-values«semantic spiral»ReferencesАбай тілі сөздігі. Қазақ ССР-інің «Ғылым» баспасы. Алматы, 1968. -616 б.Абай тілі сөздігі. Қазақ ССР-інің «Ғылым» баспасы. Алматы, 1968. -616 б.Абай (Ибраһим) Құнанбаев. Шығармаларының екі томдық толық жинағы. І, ІІ т.т. Алматы, Қазақ ССР-інің «Ғылым» баспасы. Алматы, 1977. -296 б.Абай (Ибраһим) Құнанбаев. Шығармаларының екі томдық толық жинағы. І, ІІ т.т. Алматы, Қазақ ССР-інің «Ғылым» баспасы. Алматы, 1977. -296 б.Қайдар Ә. Қазақтар ана тілі әлемінде (этнолингвистикалық сөздік). Адам. –Алматы: Дайк-Пресс, 2013. – 608 б.Қайдар Ә. Қазақтар ана тілі әлемінде (этнолингвистикалық сөздік). Адам. –Алматы: Дайк-Пресс, 2013. – 608 б.Сәтпаев Қ.И. Биде қырық кісінің ары, білімі бар / Қазақ ата заңдары. Құжаттар, деректер және зерттеулер. І-т. Алматы: Жеті Жарғы, 2004. -592 б.Сәтпаев Қ.И. Биде қырық кісінің ары, білімі бар / Қазақ ата заңдары. Құжаттар, деректер және зерттеулер. І-т. Алматы: Жеті Жарғы, 2004. -592 б.Нұрманбетова Ж.Н. Ғылым тарихы мен философиясы. Астана: ЖШС «Мастер ПО», 2012. -256 б.Нұрманбетова Ж.Н. Ғылым тарихы мен философиясы. Астана: ЖШС «Мастер ПО», 2012. -256 б.

The authors declare that there are no conflicts of interest present.